Waar zouden we zijn zonder de muis? Je staat er niet iedere dag bij stil, maar je zou eens moeten weten hoe groot de afstand is die de muis aflegt tijdens een avondje werken met de computer. Tijdens het schrijven van dit artikel heb ik al 121 meter en 66 centimeter afgelegd!

Het ontstaan van de muis
De eerste muis is uitgevonden door Douglas Engelbart, een onderzoeker bij het Stanford Research Institute. Hij maakte een apparaatje met twee metalen schijfjes. Een schijfje om de horizontale positie te bepalen, en het andere schijfje om de verticale positie te bepalen.
Hij heeft hiervoor in 1970 een patent gekregen. Pas in 1984 is de muis echt in opmars gekomen bij de introductie van de "Apple Macintosh".

Het doel van de muis is het registreren van de bewegingen van je hand en die bewegingen omzetten naar signalen die de computer kan begrijpen. Er zijn verschillende methoden om de bewegingen van je hand te registreren. In dit artikel ga ik twee veelgebruikte methodes uitleggen.

Methode 1: Registratie van beweging d.m.v. een muisballetje
Dit is de klassieke muis die we al vele jaren kennen. Op afbeelding 1 zie je een opengewerkte muis afgebeeld.

Afbeelding 1 

A: Muisballetje
B: Aandrukrolletje
C: Rolletje om de verticale bewegingen te registreren
D: Rolletje om de horizontale bewegingen te registreren
E: Lichtbron voor infrarood licht (niet zichtbaar voor het menselijk oog)
F: Sensor om infrarood licht te kunnen detecteren.
G: Schijf met kleine gaatjes

De werking
Het muisballetje (A) ligt rechtstreeks op de ondergrond waar je muis op ligt. Het aandrukrolletje (B) zorgt ervoor dat het balletje goed tegen de staafjes (C en D) wordt aangedrukt. Als je nu de muis beweegt zal het balletje gaan rollen. Het balletje laat op zijn beurt de staafjes (C en D) draaien. Aan het uiteinde van het staafje zit een ronde schijf met gleufjes (G). Eventjes kort samengevat: Als je de muis over de tafel beweegt gaat het schijfje met gleufjes draaien.
Nu zul je misschien denken. Leuk, zo'n draaiend schijfje, maar hoe weet de computer nu dat het schijfje draait? Nou, dat zal ik je nu meteen uitleggen.

Op afbeelding 1 zie je twee kleine blokjes zitten (E en F). E is een lampje dat een bundeltje infrarood licht uitzendt. Je kunt zo'n lampje ook zien zitten op de afstandbediening van bijvoorbeeld je televisie. Infrarood licht is niet zichtbaar voor het menselijk oog. F is een sensor die alleen reageert op infrarood licht. Zoals je kunt zien zijn het lampje en de sensor tegenover elkaar geplaatst. Dit wordt vaak een 'lichtsluis' genoemd. Je komt lichtsluizen ook wel eens tegen in winkels. Aan de ene kant van de deur is het lampje geplaatst en aan de andere kant van de deur is de sensor geplaatst. De sensor ontvangt nu het licht van het lampje, maar als je er tussendoor loopt wordt het licht van het lampje onderbroken en ziet de sensor geen licht meer. De deurbel zal nu gaan. De muis werkt op de zelfde manier, alleen zijn het nu geen mensen die tussen het lampje en de sensor lopen, maar is het een schijfje met gleufjes dat er tussen draait. Op het moment dat het schijfje draait wordt het licht van het lampje wel onderbroken, niet onderbroken, wel onderbroken enz. De elektronica in de muis vertaalt deze informatie zodat de computer het kan begrijpen.

Het scrollwieltje werkt met het zelfde principe. Het nadeel van muizen met een balletje is dat het stof dat op de tafel ligt aan het balletje en de staafjes blijft plakken en dus de goede werking verstoort. Deze muis zul je dan ook regelmatig schoon moeten maken.

Methode 2: De optische muis
Op afbeelding 2 zie je de onderkant van een optische muis. Het ronde gaatje (links) is een mini camera, en het gaatje (rechts) is een rode LED (Light Emitting Diode); dit is een soort lampje.

Afbeelding 2 

 De werking
De rode LED verlicht de ondergrond waarop de muis zich bevindt, terwijl de camera kleine foto's maakt van de ondergrond. Dit doet de muis duizenden keren per seconde. Door de foto's die de camera maakt met elkaar te vergelijken kan de muis berekenen naar welke richting de muis verschoven wordt.

 Afbeelding 5

Afbeelding 6

Afbeelding 5 en 6 zijn zouden een uitvergroting kunnen zijn van de foto's die de muis maakt. Je ziet dat de blauwe pixels een positie naar links zijn geschoven. De elektronica in de muis berekent hieruit dat de muis naar rechts is verschoven.

In deze muis zitten aanzienlijk minder bewegende delen waardoor deze muis veel minder gevoelig is voor stof. Deze muis werkt dan ook een stuk prettiger dan een klassieke muis met een balletje.